الموسوعة
الموسوعة
استكشف موضوعات التاريخ الكردي من الألف إلى الياء؛ كل مدخل مستمد من مصادر أولية.
- سلالة
Babanlar
Babanlar (Baban Hanedanı), Bağdat ve Kürdistan coğrafyasında etkili olmuş güçlü bir Kürt hanedanıdır (Cilt 4, s. 63). Osmanlı-İran sınır bölgesindeki Kürt aşire…
- مكان
Bargiri
Bargiri, Van Gölü havzasında, tarihsel olarak Van Sancağı'na (Van mutasarrıflığına) bağlı bir kaza merkezidir. Erciş ve Adilcevaz ile birlikte gölün kuzey ve do…
- عشيرة
Barzaniler
Barzaniler, Güney Kürdistan'da Barzan karyesi (köyü) merkezli bir Kürt şeyh ailesi ve aşiretidir. Osmanlı arşiv tasniflerinde aile ve aşiret, "Barzan karyesi ve…
- مكان
Basra
البصرة مدينة تاريخية ومركز إداري يقع في جنوب العراق، شمال الخليج العربي. تظهر في مصادر التاريخ الكردي كمركز علمي نشأ فيه الجغرافيون الإسلاميون الكلاسيكيون، ونقط…
- مكان
Bayezid
Bayezid (bugünkü Ağrı/Doğubayezit), Osmanlı idaresinde İran hududuna yakın, Kürt mîrlerinin yönettiği bir serhad sancağıdır. Stratejik sınır konumu, yurtluk-oca…
- مكان
Bağdat
Bağdat, Abbâsî hilafetinin başkenti ve İslam dünyasının en önemli ilim merkezlerinden biri olan; Kürt tarihine dair en erken bilgileri veren tarihçi ve âlimleri…
- سلالة
Bedirhan
البدرخانيون (البدرخانيون) هي عائلة أمراء كردية تتمركز في Cizre-Botan، وأشهر أفراد العائلة هو Bedirhan Bey، أحد أمراء الكرد البارزين في القرن التاسع عشر. حافظت ا…
- شخص
Belazurî
Belazurî (ö. 279/892-93), hicrî 3. / miladî 9. yüzyılda yaşamış, dönemin en büyük İslam tarihçilerinden biridir. Tam adı Ebü'l-Hasen Ahmed b. Yahyâ b. Câbir'dir…
- عشيرة
Berzenci
Berzenci, Güney Kürdistan'ın Süleymaniye-Kerkük havzasında yerleşik bir Kürt aşireti ve şeyh ailesidir. Osmanlı arşiv belgelerinde hem yerel bir güç odağı hem d…
- عشيرة
Beşnevî
Beşnevî (Bejnevî, kaynaklarda Beşneviyye), Cizre (Cezîretu İbn Ömer) çevresinde yaşamış, Ortaçağ İslam coğrafya ve tarih kaynaklarında adı sıkça geçen bir Kürt …
- مكان
Bitlis
Bitlis, Doğu Anadolu'da, Van Gölü havzasının güneybatısında yer alan tarihî bir Kürt kentidir. Antik ve İslamî dönem kaynaklarından Osmanlı arşiv belgelerine ka…
- مكان
Botan
Botan (Bohtan), adını bölgeden geçen Botan (Bohtan) Nehri'nden alan, tarihî Kürdistan'ın güneydoğusunda yer alan bir bölge ve aynı adı taşıyan bir Kürt mîrliğin…
- عشيرة
Buhtî
Buhtî (Buhtîyye), Ortaçağ İslam coğrafya ve seyahat kaynaklarında çok sayıda boyu bulunan, geniş bir Kürt kabilesi olarak anılan topluluktur. Yurtları Yukarı Me…
- شخص
Bâz
باز (اسمه الكامل أبو عبد الله الحسين) هو زعيم قبلي كردي عاش في شمال بلاد الرافدين في القرن العاشر، ويُعتبر سلف الأسرة المروانية التي ستُؤسس لاحقًا. كان باز ينت…
- سلالة
Büveyhîler
Büveyhîler, 10.-11. yüzyıllarda Irak ile İran'ın batısındaki Cibâl bölgesinde hüküm süren bir hanedandır. Deylemî kökenli olan hanedanın Kürt emîrlikleriyle kur…
- شخص
Büyük İskender
Büyük İskender (Makedonyalı İskender), Antikçağ Makedonya hükümdarı olup Doğu Seferleri ve İran'ı işgaliyle tanınır. Kürt tarihi açısından önemi, antik Grekçe v…