Akre

Akre (Akra), Osmanlı idari taksimatında Musul Vilayeti'nin Musul Sancağı'na bağlı bir kaza olan ve ahalisinin büyük kısmı Kürtlerden oluşan yerleşimdir (Cilt 4, s. 119; Cilt 4, s. 264).

İdari Yapı

İdari taksimat tablolarında Akre, Musul Sancağı'nın Zibar, Duhok, Zaho, Sincar ve Koysancak ile birlikte sayılan kazalarından biridir (Cilt 4, s. 119). Kayıtlara göre Akre Kazası 132 köy ve 1 nahiyeden oluşmaktaydı (Cilt 4, s. 127).

Nüfus, Dil ve Mezhep

Salnamelerde, Musul'a bağlı Akre kazasında ahalinin büyük kısmının Kürtlerden oluştuğu ve mahalli dilin Kürtçe olduğu kaydedilmiştir (Cilt 4, s. 264). Musul Vilayeti dâhilindeki Süleymaniye, Koysancak, Akre ve İmadiye/Amediye kazalarının nüfusunun Kürtlerden ve aşiretlerden oluştuğu bilgisine yer verilerek bunların Şafii mezhebine mensup olduklarına da dikkat çekilmiştir (Cilt 4, s. 271). Bu kayıtlar, Akre'nin salname literatüründe Güney Kürdistan'ın Kürt nüfuslu kazaları arasında istikrarlı biçimde sayıldığını gösterir (Cilt 4, s. 264; Cilt 4, s. 271).

İktisadi Kayıtlar

Musul salnamesinde vilayetin zirai mahsulleri anlatılırken, bölgede yetiştirilen pirincin en makbul çeşitleri arasında "Akre" pirinci de sayılmıştır; salname buğday ve pirinç çeşitlerini tek tek adlandırarak verir (Cilt 4, s. 294).

Birinci Dünya Savaşı Sonrası

Osmanlı arşiv kataloglarında, Musul bölgesindeki isyanın büyümekte olduğu ve Akra, İmadiye, Revandız ile Erbil'de mahalli idarelerin kurulmaya başlandığına, bölge aşiretlerinin hükümet işlerinin yürütülmesi için Şemdinan'a başvurduğuna dair Rumi 22 Teşrinisani 1335 (22 Kasım 1919) tarihli şifreli telgraf sureti yer almaktadır (Cilt 3, s. 124). Bu belge, Mondros sonrasında Akre ve çevresindeki idari boşluğun yerel Kürt yapılarınca doldurulmaya çalışıldığını belgeler (Cilt 3, s. 124).