Dicle

Dicle, antik coğrafya kaynaklarında Kürt tarihiyle ilişkilendirilen bölgeleri tarif ederken sık başvurulan bir nehirdir; özellikle Dicle ve Zap (büyük ve küçük) nehirleri çevresindeki yerleşimler ve güzergâhlar hakkında değerli bilgiler verir (Cilt 1, s. 30). Fırat ile Dicle arasında kalan coğrafya ve Dicle’nin doğusundaki Adiabene, Zabdicene ve Korduene gibi bölgeler hakkında geniş bilgiye bu kaynaklarda ulaşmak mümkündür (Cilt 1, s. 37).

Strabon, Dicle’nin bir kolu üzerindeki Bagranendene’nin güneyinde Gordyene’den söz eder (Cilt 1, s. 34); Curtius da Büyük İskender’in seferi sırasında Dicle’nin sağ tarafındaki Gordyene dağlarını zikreder (Cilt 1, s. 45). Dio Cassius, Fırat’tan Corduene sınırlarına kadar olan, yani Dicle’nin batısındaki coğrafyanın Roma işgaline uğradığını anlatır (Cilt 1, s. 35).

Dicle, dönem dönem iki imparatorluk arasında sınır olarak belirlenmiştir (Cilt 1, s. 39). Pers sınırında “Dicle nehrinin uzağında kalan” Deylemîlerin savaş teknikleri ve Pers ordusundaki görevleri de kaynaklarda anılır (Cilt 1, s. 38).