Belazurî

Belazurî (ö. 279/892-93), hicrî 3. / miladî 9. yüzyılda yaşamış, dönemin en büyük İslam tarihçilerinden biridir. Tam adı Ebü'l-Hasen Ahmed b. Yahyâ b. Câbir'dir (Cilt 1, s. 89; Cilt 2, s. 11).

Doğum yeri ve tarihi bilinmeyen Belazurî, Farsça yazdığı Kitâbü ʿAhdi Erdeşîr adlı eserini Arapça'ya tercüme etmesi delil gösterilerek İran menşeli kabul edilmektedir. Dedesi, Hârûnürreşîd zamanında Mısır'da kâtiplik görevinde bulunmuştu. Geleneksel öğrenimini, babasının Suriye'deki görevi dolayısıyla Dımaşk ve Humus'ta tamamladıktan sonra Bağdad'a gitmiştir (Cilt 1, s. 89; Cilt 2, s. 11). el-Medâinî, İbn Sa'd, Ebu Ubeyd el-Kasım b. Sellam ve İbn Ebi Şeybe gibi birçok muhaddis, tarihçi ve nesep bilgininden ilmî açıdan faydalanmış; Hicaz, Şam ve İran'a yaptığı seyahatlerle naklettiği tarihî olayların geçtiği bölgeleri yakından tanıma imkânı bulmuştur (Cilt 2, s. 11).

Kürt tarihi açısından önemi, Fütûhu'l-büldân adlı eserinden gelir. Bu eserde Müslümanların Kürt yerleşim birimlerini fethinden söz ederken sekiz ayrı yerde "Ekrad" (Kürtler) kelimesine yer vermiştir (Cilt 1, s. 90). İslam fetihlerinin yoğunlaştığı bu dönemde, Müslüman Arapların Irak seferi sırasında karşılaştığı milletlerden birinin de Kürtler olması, Belazurî gibi ilk dönem İslâm tarih yazarlarının eserlerinde Kürtlere dair kayıtların ortaya çıkmasını sağlamıştır (Cilt 1, s. 87).