İçeriğe atla
Kurdiana

مُؤلَّفمعتمد من خبير

Şerefnâme

أسماء أخرى: Cherefnameh

مشاركة
نُشر: 13 يونيو 2026

Şerefnâme, Şeref Han (Bidlisî) tarafından kaleme alınan, Kürt aşiretlerinin ve Kürtlerin kurduğu hanedanların tarihini konu edinen temel bir kaynak eserdir. İslami dönem Kürt tarihi kaynaklarının başında gelir (Cilt 1, s. 146).

İçeriği ve Yapısı

Eser, Kürt boylarının neseplerinin zikredildiği bir mukaddime ile başlar. Bu mukaddimenin ardından birinci ciltte Kürt aşiretleri ve Kürtlerin kurduğu hanedanların tarihine, buna ilaveten Şeref Han'ın otobiyografisine yer verilir. İkinci ciltte ise 689/1290'dan 1005/1597 yılına kadar Osmanlı sultanları ile onlara çağdaş olan İran ve Turan hükümdarlarının tarihi anlatılır (Cilt 1, s. 146).

Kaynak Olarak Önemi

Şerefnâme, Kürt tarihinin İslami dönem kaynakları arasında İbn Miskeveyh'in Tecâribü'l-Ümem'i, Hilâl b. Muhassin es-Sâbî'nin Kitâbü't-Târîh'i, İbnü'l-Esîr'in el-Kâmil fi't-Târîh'i, İbnü'l-Cevzî'nin el-Muntazam'ı ve Hamdullah el-Müstevfî'nin Târîh-i Güzîde'si ile birlikte sayılan başlıca eserlerdendir (Cilt 1, s. 147). Sonraki kaynaklarca da sıkça başvurulan bir referanstır; örneğin Annâzî hanedanının siyasi tarihi için temel kaynaklar arasında gösterilir ve İbnü'l-Esîr ile Şeref Han'a göre Annâzîler dönemi 130 yıl sürmüştür (Cilt 1, s. 147).

Lor Mîrlikleri

Şeref Han Bidlisî eserinde, Büyük Lor ve Küçük Lor Mîrlikleri'nin mensuplarını ve hükümdarlarını, bu hanedanların yaşadığı dramatik olayları, ayrıca Selçuklular, Moğollar ve Osmanlılarla ilişkilerini anlatmıştır (Cilt 2, s. 58).

Yayımlanması

Şerefnâme'yi Saint Petersburg nüshasına dayanarak ilk defa Wolkow bilim dünyasına tanıtmış (JA, VIII [1826], s. 291-298), ardından eser V. Velyaminov-Zernov tarafından iki cilt halinde yayımlanmıştır (Saint Petersburg 1860-1862). Muhammed Abbâsî bu baskıyı esas alarak eseri mukaddime, ekler ve fihristler ilavesiyle yeniden neşretmiştir (Tahran 1343 hş./1965, 1347 hş./1968). Eser çok sayıda dile çevrilmiştir (Cilt 1, s. 146).

المصادر

  • Kürt Tarihinin Kaynakları, المجلد 1: ANTİKÇAĞ VE İSLAMÎ DÖNEM KAYNAKLARI (2023)

    المؤلفون: Muhammet Yücel, Abdurrahman Acar, Nevzat Keleş, Hakan Can, Yusuf Baluken, Bedrettin Basuğuy

    الصفحات: 146, 147

  • Kürt Tarihinin Kaynakları, المجلد 2: İSLAMÎ DÖNEM COĞRAFYA VE SEYAHAT KİTAPLARI (2023)

    المؤلفون: İbrahim İbrahimî, Hakan Can

    الصفحات: 58

المصادر مأخوذة من سلسلة «Kürt Tarihinin Kaynakları» (مصادر التاريخ الكردي). محررو السلسلة: Nurettin Beltekin, Serdar Şengül, Ercan Çağlayan.

مداخل ذات صلة

جُمع هذا المقال من الأسئلة الموجهة إلى أرشيفنا، وراجعه وأقرّه أكاديمي خبير. كل معلومة موثقة بالمجلد والصفحة.

العودة إلى الموسوعة

Şerefnâme — الموسوعة — Kurdiana