İçeriğe atla
Kurdiana

CihPispor Pejirandiye

Eruh

Parve bike
Weşandin: 13ê hezîrana 2026an

Eruh, bugünkü Siirt çevresinde yer alan, tarihî kaynaklarda kalesi ve eski yerleşimiyle anılan bir Kürt yöresidir. Adı hem Antikçağ ve İslamî dönem coğrafya literatüründe hem de Osmanlı arşiv belgelerinde geçmektedir.

Antikçağ ve İslamî dönem kaynaklarını ele alan literatürde, eski yer adlarından "Sedukh/Eski Eruh", yörenin antik tarihî coğrafyasıyla ilişkilendirilen adlar arasında zikredilir (Cilt 1, s. 30; Cilt 1, s. 233).

İslamî dönem coğrafya ve tarih eserlerinde Eruh, kalesiyle öne çıkar. Bağdadî'nin Zozan bölgesinde saydığı kaleler arasında Eruh Kalesi de yer almaktadır. Bu bağlamda 1133 yılı olaylarını anlatan kaynaklar, Zengîlerin Hamidiye, Beşneviyye ve diğer bazı Kürt kabilelerinin kalelerine nasıl hâkim olduğunu konu edinir; söz konusu kaleler çeşitli tarihî olaylar bağlamında anılır (Cilt 2, s. 113).

Osmanlı dönemine ait belgelerde Eruh, I. Dünya Savaşı yıllarının askerî ve idarî yazışmalarında görülür. Bu belgeler arasında, Botan aşiretlerinden bir birlik kurulduğuna ve Pervari'de toplanıldığına dair Eruh'ta bulunan Bitlis Vali Vekili imzasıyla çekilen telgraf yer almaktadır. Aynı dönemin kataloglarında Botan Aşireti, Van'ın geri alınması ve Bediüzzaman Said-i Kürdî'ye ilişkin belgeler de bir arada bulunur (Cilt 3, s. 130).

Çavkanî

  • Kürt Tarihinin Kaynakları, Cild 1: ANTİKÇAĞ VE İSLAMÎ DÖNEM KAYNAKLARI (2023)

    Nivîskar: Muhammet Yücel, Abdurrahman Acar, Nevzat Keleş, Hakan Can, Yusuf Baluken, Bedrettin Basuğuy

    Rûpel: 30, 233

  • Kürt Tarihinin Kaynakları, Cild 2: İSLAMÎ DÖNEM COĞRAFYA VE SEYAHAT KİTAPLARI (2023)

    Nivîskar: İbrahim İbrahimî, Hakan Can

    Rûpel: 113

  • Kürt Tarihinin Kaynakları, Cild 3: OSMANLI ARŞİV BELGELERİ

    Nivîskar: Hakî Kaya, Uğur Bayraktar, Şeyhmus Bingül, Hüseyin Siyabend Aytemur, Sinan Hakan

    Rûpel: 130

Çavkanî ji rêzeya “Kürt Tarihinin Kaynakları” hatine girtin. Edîtorên rêzeyê: Nurettin Beltekin, Serdar Şengül, Ercan Çağlayan.

Maddeyên têkildar

Ev gotar ji pirsên ji arşîva me hatine kirin hatiye berhevkirin û ji aliyê akademîsyenekî pispor ve hatiye pejirandin. Hemû agahî bi cild û rûpelê çavkanîkirî ne.

Vegere ansîklopediyê

Eruh — Ansîklopedî — Kurdiana