Tebriz

Tebriz yek ji bajarên sereke yên erdnîgariya dîrokî ya Azerbaycanê ye. Li aliyê rojhilatê dîroka Kurdan de, gelek caran di têkoşîna desthilatdariyê de û di çarçoveya jiyana zanist û bazirganî de tê gotin. Her wiha Tebris jî di nav bajarên ku Yâkūt el-Hamevî xwend û ji bo zanînê diçû de tê hesibandin, wekî Amid, Sûriye, Bexda, Heleb, Misir, Mûsil, Horasan, Nişabûr û Belh (Bild 2, s. 26). Di nava şanda Rewêdî ya ku beşeke mezin ji Azerbaycanê dihewîne û damezrênerê wê Muhammed b. Huseyn er-Ruvvadî ye de, kurê wî Huseyîn b. Muhemed, ku piştî mirina wî bi navê Eb el-Heca er-Ruvadî tê naskirin, bi serketina devera xwe bi ser ket Tebrisê (Cilt 2, s. 61). Helbestvan Katrân-i Tebrizî, ku di qesra Şeddadî de bi nav bû, ji wî bajarî têkildarî wî bajarê ye (Hildek 1, p. 107). Di çarçoveya yekemîn a sedsalê de, di encama şerên Osmanî-Îranî de li Tebrisê, ji hêza Osmanî re ji Kurdistanê alîkarî hatiye kirin (Cilt 3, s. 37). Tebriz di destpêka sedsalê de wek navenda siyasî ya ku parêzgeha Îranê tê de ye, di belgeyan de tê dîtin; di van qeydan de peywendîyên parêzgarîyê yên ku Ermenî û Nastûrî dê li Simko werin şandin û nûnerê Brîtanî li vir li ser parêzxaneyê civiya (Tebît 3, p. 122; Tebît 3 p.123). Di nîqaşên derbarê sînorên cografîk yên Kurdistanê de, Tebriz, Diyarbekir, Mûsil, Bexda û Hemedan jî wek navendeke bi nifûsa Îranê tê binavkirin.