İbn Battûta

Îbn Batûta, rêberekî Medyayê ye û yek ji nûnerên herî naskirî yên wêjeya rêwîtiyê ya dema Îslamî ye û ji aliyê coğrafan ve herî navdar û herî baş tê naskirin (Cilt 2, s. 37). Ji aliyê dîrokî ve girîngiya Kurdan ew e ku ew ji bo bajar û şêniyên Kurdan ku ew li ser rêya xwe derbas bûn, tomarên li ser şehîdên xwe yên dîmenî yên li ser wan (Til 2, s. 102; Til 2, p. 107). Îbn Batûta rastîyan wekî dîtina xwe anî ziman, xwest ku çav û şahidekî pêbawer ji wan cihên ku wî diçûn be, her wiha gelek agahîyên balkêş û xweş anî holê (Til 2, p. 37). ## Sincar: "Şêniyên wê Kurd in" Îbn Batûta di nameya xwe ya rêwîtiyê de behsa serdana wî ya Sincarê kir; wî got ku şêniyan Kurd in, nivîsandiye ku ew ji ber cesaret û mêvandarî û hevdîtinên xwe bi serkirdeyên Kurd re dikin (Cilt 2, p. 107). ## Cizre û Nusaybin İbn Battûta, ji Cizîrê bi pesnê şîrove dikin, bajar wekî bajarekî mezin û kevn binav dikin; ji gelên xwe re jî wek mirovên pêbawer, li pey xwe digrin, mirovên guhertî û dindar dibêjin (Cilt 2, p. 102). ## Bilad li Şamê Şêniyên Kurd li Biladê Şamî bi xwe serdana Hısnu el-Kasir kir û diyar kir ku ew cihekî pir xweş e (Bild 2, p. 75). ## Seyda Şehîdbûna Rojhilatê û Hêza Çavdêriyê ne tenê bi coğrafiya Kurdan sînordar e; ew jî çûye herêma Horasanê û diyar kiriye ku piştî dagirkeriyên Mongoliyan bajarên Horasan wekî Merv û Belh wêran bûne (Bilt 2, p.68). Ev tomarên ji bo şopandina veguhastinên demografîk û siyasî yên dema xwe (Bild 2, p. 68). ## Li ser çavkaniyan çavdêriyên Yerî İbn Battûta, ji aliyê nivîskarên piştî wî ve jî hatine bikaranîn. Bi vî awayî, seyyah, ji ber ku hem çavdêriyên xwe û hem jî edebiyata rêwîtiyê ya berê bi xwe re, bûye yek ji navên navendî yên nivîsandina cojî ya dema îslamî (Tîpa 2, rûp. 37; Tîpa 1, rûp.).